การจ่ายเงินปันผล จ่ายเป็นหุ้นได้ไหม?

  📌 บริหารจัดการบริษัทตามข้อกฎหมาย

  📗 การจ่ายเงินปันผล จ่ายเป็นหุ้นได้?

  📖ผู้ถือหุ้นรายนี้บ่นให้ฟังว่า ตั้งแต่บริษัทตั้งมาเป็นเวลาเกือบสิบปีแล้ว บริษัทไม่เคยจ่ายเงินปันผลให้เลย ตอนนี้จะเข้าไปคุยกับกรรมการให้จ่ายเงินปันผล และให้จ่ายย้อนหลังไปในปีที่ผ่านมาด้วย ทนายจึงแจ้งว่า การจ่ายเงินปันผลต้องให้ที่ประชุมผู้ถือหุ้นอนุมัติให้จ่าย และจะจ่ายย้อนหลังไปในปีที่ผ่านมาได้หรือไม่ ก็ขึ้นอยู่กับที่ประชุมผู้ถือหุ้นและตามที่กฎหมายกำหนดไว้ ดังนี้

  ⚖มาตรา ๑๒๐๑ ห้ามมิให้ประกาศอนุญาตเงินปันผลนอกจากโดยมติของที่ประชุมใหญ่ กรรมการอาจจ่ายเงินปันผลระหว่างกาลให้แก่ผู้ถือหุ้นได้เป็นครั้งเป็นคราว ในเมื่อปรากฏแก่กรรมการว่าบริษัทมีกำไรสมควรพอที่จะทำเช่นนั้นได้

  ห้ามมิให้จ่ายเงินปันผลจากเงินประเภทอื่นนอกจากเงินกำไร ถ้าหากบริษัทขาดทุน ห้ามมิให้จ่ายเงินปันผลจนกว่าจะได้แก้ไขให้หายขาดทุนเช่นนั้น

  มาตรา ๑๒๐๒ ทุกคราวที่แจกเงินปันผล บริษัทต้องจัดสรรเงินไว้เป็นทุนสำรองอย่างน้อยหนึ่งในยี่สิบส่วนของจำนวนผลกำไรซึ่งบริษัททำมาหาได้จากกิจการของบริษัท จนกว่าทุนสำรองนั้นจะมีจำนวนถึงหนึ่งในสิบของจำนวนทุนของบริษัทหรือมากกว่านั้น แล้วแต่จะได้ตกลงกำหนดไว้ในข้อบังคับของบริษัท

  ถ้าได้ออกหุ้นโดยคิดเอาราคาเกินกว่าที่ปรากฏในใบหุ้นเท่าใดจำนวนที่คิดเกินนี้ท่านให้บวกทบเข้าในทุนสำรองจนกว่าทุนสำรองจะมีจำนวนเท่าถึงที่กำหนดไว้ในวรรคก่อน

  มาตรา ๑๒๐๓ ถ้าจ่ายเงินปันผลไปโดยฝ่าฝืนความในมาตราทั้งสองซึ่งกล่าวมาไซร้ เจ้าหนี้ทั้งหลายของบริษัทชอบที่จะเรียกเอาเงินจำนวนซึ่งได้แจกไปคืนมายังบริษัทได้ แต่ว่าถ้าผู้ถือหุ้นคนใดได้รับเงินปันผลไปแล้วโดยสุจริต ท่านว่าจะกลับบังคับให้เขาจำคืนนั้นหาได้ไม่

  มาตรา ๑๒๐๔* การบอกกล่าวว่าจะปันผลอย่างใดๆ อันได้อนุญาตให้จ่ายนั้น ให้บริษัทมีจดหมายบอกกล่าวไปยังตัวผู้ถือหุ้นที่ปรากฏชื่ออยู่ในทะเบียนผู้ถือหุ้นทุกคน แต่ในกรณีที่บริษัทมีหุ้นชนิดที่มีใบหุ้นออกให้แก่ผู้ถือ ให้โฆษณาในหนังสือพิมพ์แห่งท้องที่อย่างน้อยหนึ่งคราวด้วย

  💡ดังนั้น บริษัทจะจ่ายเงินปันผล ต้องเรียกประชุมใหญ่ผู้ถือหุ้นก่อน เพื่อให้ที่ประชุมอนุมัติให้จ่ายเงินปันผลได้โดยใช้มติธรรมดา หรือเสียงข้างมาก ซึ่งบริษัทต้องมีผลประกอบการกำไร ไม่มีขาดทุนสะสมด้วย และเมื่อที่ประชุมอนุมัติให้จ่ายเงินปันผลแล้ว การจ่ายเงินปันผลจะจ่ายย้อนหลังไปในปีที่ผ่านมาได้หรือไม่ ก็ต้องดูว่าบริษัทมีผลกำไรเท่าไร ต้องนำกำไรทั้งหมดของบริษัทไปกันไว้เป็นทุนสำรองอย่างน้อย 1 ใน 20 ส่วนของจำนวนผลกำไร หรือร้อยละ 5 จนกว่าทุนสำรองจะมีจำนวน 1 ใน 10 ของจำนวนทุนของบริษัท หลังจากกันทุนสำรองแล้วจึงจ่ายเงินปันผลได้ทั้งหมด

  🔏มาถึงคำถามของผู้ถือหุ้นที่ถามว่า การจ่ายเงินปันผลจะจ่ายเป็นหุ้นได้? การจ่ายเงินปันผลจะจ่ายเป็นหุ้นก็ได้โดยออกหุ้นเพิ่มทุนแล้วเอาเงินปันผลมาชำระค่าหุ้น จำนวนค่าหุ้นที่มีส่วนล้ำมูลค่า บริษัทก็ต้องนำเงินไปเป็นทุนสำรองจนกว่าทุนสำรองจะมีจำนวนเท่ากับ 1 ใน 10 ของจำนวนทุนของบริษัทตามที่กฎหมายกำหนดไว้ข้างต้น พูดง่ายง่ายต้องทำสองชั้นคือจ่ายปันผลก่อน หลังจากนั้นก็ประกาศเพิ่มทุนบริษัท ผู้ถือหุ้นที่ได้เงินปันผลก็นำเงินมาซื้อหุ้นเพิ่มทุน เคสนี้สามารถจัดประชุมผู้ถือหุ้นลงมติพิเศษไปในคราวเดียวกันเลยก็ได้ เพราะมติพิเศษใช้เสียงตั้งแต่ 75% ของเสียงทั้งหมดที่ประชุมกันที่ครบเป็นองค์ประชุม (องค์ประชุมของบริษัทจำกัดประกอบด้วยผู้ถือหุ้นสองคนเป็นขั้นต่ำนับรวมหุ้นกันให้ได้อย่างน้อย 25% ของทุนจดทะเบียน) แต่กับกรณีบริษัทมหาชนสามารถจ่ายปันผลเป็นหุ้นได้โดยไม่จำเป็นที่จะต้องทำสองชั้นเหมือนบริษัทจำกัด

  เรื่องการจ่ายปันผลเรื่องภาษีเข้ามาเกี่ยวข้องด้วย ผู้ที่ได้รับเงินปันผลต้องเสียภาษีรายได้จากเงินปันผลด้วย

  ทนายจงรักษ์ พรมศิริเดช / Fpmconsultant

 31/8/69